Nằm giữa khu phố cổ sầm uất, ngôi nhà số 48 Hàng Ngang là một trong những địa chỉ đỏ của Hà Nội. Chính tại tầng hai của ngôi nhà này, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã viết bản Tuyên ngôn Độc lập - văn kiện khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa vào ngày 2/9/1945.

Ngôi nhà của gia đình tư sản yêu nước giữa phố cổ Hà Nội

Ngôi nhà 48 phố Hàng Ngang, phường Hàng Đào, quận Hoàn Kiếm, thuộc sở hữu của vợ chồng ông Trịnh Văn Bô và bà Hoàng Thị Minh Hồ, một gia đình tư sản yêu nước nổi tiếng trong lĩnh vực kinh doanh tơ lụa. Ngôi nhà nằm tại vị trí thuận lợi giữa trung tâm phố buôn bán, thông ra hai mặt phố Hàng Ngang và Hàng Cân.

Tư liệu xưa về hình ảnh ngôi nhà 48 Hàng Ngang (Ảnh: Sưu tầm)

Kết cấu cao tầng, cửa sắt vững chắc và tầm nhìn bao quát giúp ngôi nhà có điều kiện thuận lợi cho việc bảo đảm an toàn, bí mật trong thời điểm lịch sử nhiều biến động năm 1945.

Nơi Bác Hồ ở và làm việc từ 25/8 đến 2/9/1945

Sau khi Cách mạng Tháng Tám thành công, Chủ tịch Hồ Chí Minh từ chiến khu trở về Hà Nội. Trung ương đã chọn ngôi nhà 48 Hàng Ngang để Người ở và làm việc từ 25/8/1945 đến 2/9/1945, đồng thời bố trí nơi họp của Ban Thường vụ Trung ương Đảng.

Tại đây, Chủ tịch Hồ Chí Minh cùng Trung ương Đảng đã thảo luận và quyết định nhiều chủ trương quan trọng về đối nội, đối ngoại, về thể chế và thành phần của Chính phủ lâm thời cũng như công tác tổ chức ngày Lễ Độc lập.

Phòng họp lớn nơi Tuyên ngôn Độc lập đã được thông qua trước ngày 2/9/1945 (Ảnh: Sưu tầm)

Đặc biệt, ở căn phòng tầng hai của ngôi nhà, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã viết bản “Tuyên ngôn Độc lập" khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.

Hình ảnh chiếc bàn nơi Chủ tịch Hồ Chí Minh khởi thảo bản Tuyên ngôn Độc lập (Ảnh: Nhật Bắc)

Di tích lịch sử quốc gia

Với ý nghĩa đặc biệt, ngôi nhà 48 Hàng Ngang được Bộ Văn hóa Thông tin (nay là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) xếp hạng di tích lịch sử văn hóa cấp quốc gia năm 1979. Ngày 18/8 vừa qua, tại Nhà 48 Hàng Ngang, Thành ủy và UBND thành phố Hà Nội tổ chức lễ gắn biển công trình kỷ niệm 80 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9. Buổi lễ diễn ra trang trọng với sự tham dự của lãnh đạo Trung ương, thành phố và đại diện gia đình ông Trịnh Văn Bô - Hoàng Thị Minh Hồ, khẳng định giá trị lịch sử đặc biệt của ngôi nhà.

Lễ gắn biển công trình Kỷ niệm 80 năm Cách mạng tháng Tám và Quốc khánh 2/9

Ngày nay, ngôi nhà trở thành địa chỉ đỏ thu hút đông đảo du khách trong nước và quốc tế đến tham quan, tìm hiểu về những ngày đầu lập nước và hành trình ra đời của bản Tuyên ngôn Độc lập.

Giữa những nếp nhà san sát và nhịp sống tấp nập của khu phố buôn bán, ngôi nhà 48 Hàng Ngang vẫn lặng lẽ lưu giữ ký ức về những ngày mùa thu lịch sử khi những quyết sách trọng đại được quyết định và bản Tuyên ngôn Độc lập ra đời. Ghé thăm 48 Hàng Ngang hôm nay, mỗi người như được trở lại khoảnh khắc thiêng liêng mở đầu cho một kỷ nguyên mới của đất nước, để càng trân trọng hơn giá trị của độc lập, tự do và hòa bình.